Θα ήταν σπουδαίο και χωρίς το τσουρούφλισμα των άκρων του στο κανόνι του σκανδιναβικού θωρηκτού. Η απόδειξη βρίσκεται σ’ αυτό εδώ το demo:

Απεκδεδυμένο από τα σατέν της βαριάς παραγωγής και, κυρίως, από το εμβληματικό hook των ΑΒΒΑ, στέκεται αυθάδικο πάνω σε μια βρώμικη, εθιστική μπασογραμμή που σε ωθεί βίαια στο dancefloor. Όχι τυχαία, το ακατέργαστο πρωτότυπο αυτού του αριστουργήματος που έγραψε ο Stuart Price (ο συνθέτης – παραγωγός που έχει επηράσει όσο λίγοι τη μουσική που ακούμε σήμερα, μέσω των Killers, των Pet Shop Boys, των Scissor Sisters και τόσων ακόμη), αποτέλεσε τη βάση για δεκάδες υπέροχα remixes που τόλμησαν με τη σειρά τους να βάλουν την πετυχημένη συνταγή των ABBA σε δεύτερη μοίρα.

Ένα εξαιρετικό παράδειγμα, αυτό των Chus & Ceballos:

https://www.youtube.com/watch?v=xQoHha9ofC8

Αλλά οι ΑΒΒΑ, εκτός από τα μουσικά θεμέλια για μια πιο καθολική αποδοχή, χάρισαν στο τραγούδι και την περιρρέουσα ατμόσφαιρα, το story που έρχεται μαζί και μένει ακόμη κι όταν η ένταση της μουσικής έχει χαμηλώσει στο μηδέν. Κι επειδή η Madonna είναι πάνω απ’ όλα περφόρμερ, χρειάζεται αυτό το story, που διαχέεται σε ολόκληρο το άλμπουμ “Confessions On A Dance Floor”, για να το καταστήσει αθάνατο ύμνο. Ένα δεύτερο, παράλληλο story, με τους στίχους να μιλάνε για μια ανεξάρτητη γυναίκα που αποφασίζει να ορίσει την τύχη της και να απομακρυνθεί από ένα τοξικό έρωτα, έπαιξε κι αυτό το ρόλο του στη συγχρονία, και στήριξε την αφήγηση που είχε να μας δώσει η Madonna το 2005 -και μία ακόμη από τις περσόνες που έχτισε (όχι πια έρωτας, μόνο fitness και χορός). Αλλά ας  μου επιτραπεί να κρατήσω μόνο το εμβληματικό “Time goes by so slowly”, έτσι αντικριστό όπως στεκόταν απέναντι στο δαιμονισμένο σφιγμό της μουσικής, και τίποτε άλλο από τους στίχους. Η μουσική αυτού του κομματιού είναι που μας ενδιαφέρει στο διαχρονικό άξονα.

 Το ακατέργαστο πρωτότυπο αυτού του αριστουργήματος που έγραψε ο Stuart Price αποτέλεσε τη βάση για δεκάδες υπέροχα remixes που τόλμησαν με τη σειρά τους να βάλουν την πετυχημένη συνταγή των ABBA σε δεύτερη μοίρα.

Φυσικά, επειδή μιλάμε για Madonna, κουβάλησε μαζί του και τόσα ακόμη θαυμάσια. Εκείνη τη διαφήμιση της Motorola, για παράδειγμα, για ένα κινητό που είναι συμβατό με το iTunes (και το μάρκετινγκ του να είναι το ίδιο το “Hung Up” το πρώτο της κομμάτι που ανέβηκε στην πλατφόρμα για digital download). Μια ανάμνηση:

https://www.youtube.com/watch?v=0WXhGYcwcWU

Το βίντεο, σε αντίθεση με τα ιστορικά της clips από τα ’80s, δεν έβαζε κάποια βόμβα στα θεμέλια της καθεστηκυίας τάξης. Βασιζόταν στο χορό (και στο Parkour) και ήταν κάτι σαν φόρος τιμής στο “Saturday Night Fever” του Travolta. Το 2005 τα πάντα για τη Madonna ήταν confessions on the dancefloor. Απλά πράγματα. Κι επειδή έχουμε φτάσει εδώ κάτω κι ακόμη δεν έχουμε ακούσει το τραγούδι στην πιο διαδεδομένη του μορφή, ορίστε η αφορμή για να ποστάρω και το videoclip του:

Και την αγαπημένη μου φωτογραφία του Steven Klein από εκείνη την εποχή:

Για όλα τα παραπάνω, το “Hung Up” επιβραβεύτηκε με νούμερα. Εντυπωσιακά νούμερα. Σερβιρισμένα ξανά μέσω από την wikipediοποίηση όλης μας της γνώσης, αποτελούν το ψυχρό αποτύπωμα το ηφαιστείου “Hung Up” που μας έκαιγε με τη λάβα του για μπόλικους μήνες το 2005 και το 2006. Στην κορυφή των charts σε 41 χώρες (apparently κάποιου είδους ρεκόρ Guiness) και την ίδια στιγμή το 36ο της Top 10 στο Billboard (που σήμαινε ότι από το επόμενο hit της θα ξεπερνούσε πλέον και τον Elvis και θα ανέβαινε μόνη στην κορυφή των πιο πετυχημένων της μουσικής), μαζί και τόσοι άλλοι θρίαμβοι που απλά μας ξαναθυμίζουν τη λύσσα μας να το χορέψουμε σε κάθε club, σε κάθε πάρτι, σε κάθε παραλία…

Λίγα πράγματα με ενθουσίασαν στη Madonna έκτοτε. Προς το τέλος της πρώτης μου 20άδας βρίσκεται το “Sorry”, από το ίδιο άλμπουμ, και λίγο πιο κάτω, το “4 Minutes”. Κατά μια έννοια, το “Hung Up” είναι για μένα, αν όχι το κύκνειο άσμα της (γιατί αυτός ο όρος είναι κάπως macabre), τότε η πιο έντονη -ως πιο κοντινή στο σήμερα- ανάμνηση του μεγαλείου της. Πριν λίγες μέρες έκλεισε τα 59 και ειλικρινά δεν πιστεύω ότι την έβδομη δεκαετία της ζωής της θα καταφέρει να επινοήσει άλλη μία περσόνα και άλλο ένα στυλ που να μπορούν να την ξαναστείλουν στην κορυφή. Με αυτό κατά νου, η σημασία του “Hung Up” πολλαπλασιάζεται ακόμη περισσότερο.

Περισσότερο προκλητική από ποτέ (μέχρι την επόμενη φορά τέλος πάντων), η Madonna είχε προαποφασίσει να δώσει στο “Like A Prayer” το θρόνο του πιο εμβληματικού της τραγουδιού, που ως τότε κρατούσε το “Like A Virgin”. Θα είχε πολύ γούστο αν συνέχιζε στο ίδιο μοτίβο και στο υπόλοιπο της καριέρας της. Κανείς δεν θα έλεγε όχι σε ένα “Like A MILF” ή ένα “Like A Thug” κάποια χρόνια μετά. Η πρόκληση βασίζεται στην υπόνοια της βλασφημίας που με μαεστρικό τρόπο υπηρετεί το διαβόητο video του τραγουδιού. Ο Πάπας, που πάντα απολάμβανε τις κόντρες με τη Madonna, βρήκε μία ακόμη αφορμή για να τα πάρει στο ιερό του κρανίο. Η Pepsi, που κυκλοφόρησε τη δική της, αθώα version ως διαφήμιση μία μέρα πριν σκάσει η λαίλαπα που σκηνοθέτησε η Mary Lambert, βρέθηκε να πληρώνει τα σπασμένα, όταν οι Καθολικοί όλου του κόσμου άρχισαν να μποϊκοτάρουν τα προϊόντα της. Είναι αδύνατον να γράψεις για το “Like A Prayer” χωρίς να αφιερώσεις τις περισσότερες λέξεις στην εικόνα. Οπότε ας προσπαθήσω να βγάλω όσο πιο γρήγορα γίνεται αυτή την υποχρέωση από τη μέση, παίζοντας τα δύο videos για αρχή. Πρώτα της Pepsi:

https://www.youtube.com/watch?v=rM-0rmUgOnY

Και μετά της Madonna:

Πόσο διαφορετικές ερμηνείες σε ένα τραγούδι μπορεί να δώσει κανείς, ακολουθώντας τους δρόμους που του προτείνει η κάθε εικόνα. Στης Pepsi κυριαρχεί το “Like a child / You whisper softly to me / You’re in control / Just like a child” και η προθυμία να υποκύψεις στην ανόθευτη αγάπη ενός παιδιού. Στην εκδοχή της Madonna, κολλάς στο “I’m down on my knees / I want to take you there” και στο πόσο μαγικά μπορεί να κάνει το ίδιο κόλπο, αλλά να σε αφήνει με ανοιχτό το στόμα κάθε φορά. Με το ίδιο ανοιχτό στόμα που κάθε τώρα κι η ίδια γονατιστή και περιμένει να λάβει την… όστια ή ό,τι άλλο καταλαβαίνεις ότι πρόκειται να μπει στο στόμα της.

 Στην εκδοχή της Madonna, κολλάς στο “I’m down on my knees / I want to take you there” και στο πόσο μαγικά μπορεί να κάνει το ίδιο κόλπο, αλλά να σε αφήνει με ανοιχτό το στόμα κάθε φορά. Με το ίδιο ανοιχτό στόμα που κάθε τώρα κι η ίδια γονατιστή και περιμένει να λάβει την… όστια ή ό,τι άλλο καταλαβαίνεις ότι πρόκειται να μπει στο στόμα της.

Αλλά το πιο μαγικό με το “Like A Prayer” είναι ότι πρόκειται για ένα τόσο μεγαλειώδες τραγούδι που καταφέρνει να κάνει εκστατικά γλυκό όλο αυτό το μπέρδεμα του σεξ με τη θρησκεία, τον αχταρμά της Κου Κλουξ Κλαν και της αγίας με το νεγκλιζέ, της εικονολατρείας και των σχέσεων μεταξύ διαφόρων φυλών (6 χρόνια μετά το Borderline και ακόμη το θέμα αυτό πουλάει). Αν δεν βρίσκεσαι μπροστά στην τηλεόρασή σου και στο MTV (που το 1989 πρέπει να έπαιζε το videoclip κάθε 10 λεπτά), αλλά απλά το ακούς από κάποια ηχεία ή ακουστικά, έχεις ήδη ξεχάσει τους συμβολισμούς και την ταραχή που σού προκάλεσαν οι εικόνες, με το που κατασιγάζει η αγριεμένη κιθάρα της εισαγωγής. (Την κιθάρα με την έντονη παραμόρφωση που χειρίζεται… ο Prince! Είχε βοηθήσει σε άλλο σημείο του άλμπουμ και οι παραγωγοί του “Like A Prayer” κράτησαν κάποια τζαμαρίσματά του, προσαρμόζοντας ένα από αυτά εδώ). Και χορεύεις ήδη ξέφρενα. Οργασμικά.

Ο ροκ αυθορμητισμός κάνει τις συστάσεις και μετά περνάει τη σκυτάλη στο gospel. Κι εκεί αρχίζει η απογείωση. Η μάλλον όχι ακόμη. Γιατί στην αρχή η Madonna ξεκινάει σιγά σιγά, σχεδόν φοβισμένη. Αλλά σύντομα η χορωδία και ο ρυθμός μπαίνουν στο παιχνίδι, αγγελική επέμβαση που της εξαγνίζει την ψυχή και αναβαθμίζει το τραγούδι της σε ύμνο. Ύμνο προς τα θεία, ύμνο προς τη φωτιά που καίει εσωτερικά, ύμνο γενικά. Απ’ όλα της τραγούδια, εδώ έδωσε τον περισσότερο εαυτό της από ποτέ. Μπορεί η σύνθεση να ανήκει στον Patrick Leonard, αλλά η Madonna ήταν συνεχώς εκεί, αλλάζοντας στοιχεία στη μουσική, προσθέτοντας και αφαιρώντας στίχους, που ίσως για πρώτη φορά τής αξίζει δικαιωματικά να μπει και το δικό της όνομα στα credits. Ήταν λογικό, αφού η απόφασή της, τώρα που έμπαινε πια στην τέταρτη δεκαετία της ζωής της, ήταν να απομακρυνθεί από το τσιχλοφουσκοπόπ παρελθόν των δύο πρώτων άλμπουμ και να ωριμάσει μαζί με το κοινό που ήταν ήδη 6 χρόνια μεγαλύτερο από τότε που την πρωτοακολούθησε στο ταξίδι του “Borderline”.

(Αυτό το αφιέρωμα δεν τελειώνει εδώ. Όπως έγραψα και στην εισαγωγή του, ξεκινάω με ένα Top 5 και σταδιακά, όταν βρίσκω χρόνο, θα προσθέτω με τη σειρά κι άλλα αγαπημένα μου τραγούδια της Βασίλισας. Συνεπώς stay tuned.)